Platform

Wilt u zich aanmelden als gebruiker van het platform, vraag dan via dit formulier een account aan.

Nieuw wachtwoord
Nieuw account aanvragen

UNESCO lijsten

De UNESCO Conventie van het Immaterieel Cultureel Erfgoed kent twee lijsten en een register waarvoor landen voorbeelden van immaterieel erfgoed kunnen aandragen en waarover het Intergouvernementele Comité beslist of ze een plek krijgen op deze internationale lijsten, daarin geadviseerd door internationale adviesorganen zoals de Evaluation Body.

‘De lijst van immaterieel erfgoed dat dringend bescherming behoeft’ is bedoeld voor bedreigd immaterieel erfgoed, waarvoor dringend maatregelen nodig zijn ter bescherming.

‘Het register van goede voorbeeldprojecten’ omvat programma’s, projecten en activiteiten die de principes en doelen van de conventie het best weerspiegelen en dus kunnen dienen als voorbeeld voor anderen ter navolging.

‘De representatieve lijst van het immaterieel erfgoed van de mensheid’ is de bekendste (en de meest uitgebreide) lijst van deze conventie en is bedoeld om de culturele diversiteit in de wereld zichtbaar te maken.

Voor meer informatie: 

http://www.unesco.org/culture/ich/index.php?lg=en&pg=00559 

Procedure

In principe kunnen alleen State Parties, dat wil zeggen de bij de conventie aangesloten staten, voordragen voor de internationale UNESCO lijsten. Belangrijk is echter dat de voordrachten ook gedragen worden door de plaatselijke gemeenschappen zelf. De nominatieformulieren zijn te vinden op de internationale website van de UNESCO conventie (http://www.unesco.org/culture/ich/index.php?lg=EN&pg=home),

Voor de ‘dringend bescherming’ lijst worden de volgende criteria genoemd:
- het moet om immaterieel erfgoed gaan,
- dat dringend bescherming nodig heeft en niet zonder aanvullende maatregelen kan overleven
- de voorgestelde maatregelen moeten de gemeenschappen in staat stellen het betreffende immaterieel erfgoed voort te zetten,
- de gemeenschappen moeten instemmen met de nominatie en
- het betreffende element moet al een plaats hebben op een van de nationale inventarissen van de aangesloten landen.

Voor de representatieve lijst gelden vergelijkbare voorwaarden, met als enige uitzondering dat het niet om immaterieel erfgoed gaat dat dringend bescherming nodig heeft en dat de inschrijving op deze lijst vooral bijdraagt aan de zichtbaarheid en de bewustwording van het belang van het immaterieel erfgoed.

Voor elke cyclus dienen voordrachten vóór 31 maart te worden ingediend en de evaluatie geschiedt door een adviesorgaan, de Evaluation Body. Het Interngouvernementele Comité neemt de uiteindelijke beslissing. Voor de procedure staat ongeveer twee jaar, inclusief voorbereiding, evaluatie en uiteindelijke beslissing.

Vanwege capaciteitsproblemen bij het Secretariaat in Parijs is besloten een plafond in te stellen voor het aantal te behandelen internationale voordrachten per jaar, dat nu gesteld is op 50 en in de toekomst mogelijk verder zal worden teruggebracht tot 40. Daarbij hebben landen die nog niets op een internationale lijst hebben staan voorrang en hebben vervolgens multinationale voordrachten de voorkeur boven voordrachten van slechts één land.

Internationale voordrachten Nederland

Nederland heeft nog geen tradities staan op een van de UNESCO lijsten immaterieel erfgoed. De minister van OCW heeft wel op 11 juni 2013 in haar visiebrief Cultuur beweegt bekendgemaakt dat ze internationaal wil gaan voordragen. In mei heeft de Raad voor Cultuur een advies geschreven waarop de minister van OCW in de Tweede Kamer een antwoord heeft gegeven. Inmiddels heeft een commissie van de Raad van Cultuur een selectie uit de elementen die op de Nationale Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed in Nederland staan gemaakt, waaruit de minister het ambacht van molenaar gekozen heeft om voor te dragen voor de representatieve lijst van immaterieel erfgoed van UNESCO. De voordracht is voorbereid door de vier molenogranisaties met hulp van het Kenniscentrum Immaterieel Erfgoed Nederland en de Rijksdienst Cultureel Erfgoed en is inmiddels door de minister ingediend bij het UNESCO bureau in Parijs.

Meer lezen

Omdat het lastig is om alle ins and outs van internationaal voordragen uit de doeken te doen hebben wij ter informatie een aantal relevante documenten op een rijtje gezet over de internationale procedures en de formele criteria die gehanteerd worden bij de beoordeling van een voordracht. Essential reading voor het maken van een goede afweging bij de Nederlandse voordracht. 

Download hier de relevante informatie voor internationaal nomineren

unesco